Լուսանկարը՝ Արմինե Հայրապետյանի
Կարմիր գյուղ (Դռնավարզ), Կուճիր ճյուր աղբյուր
Հուշարձան
Տիպային անվանումը
Աղբյուր
Հատուկ անունը
Կուճիր ճյուր
Այլ անվանումներ
Վիլադանց (Վելատանց)
Օգտագործումը՝ սկզբնական, հաջորդական և ժամանակակից
Կառուցվել է 1916 թվականին, գործել է մինչև 2000-ական թվականները, վերջին տարիներին աղբյուրը ցամաքել էր։ 2023 թ․ սեպտեմբերի 19-ի պատերազմի հետևանքով գյուղը հայաթափվել է։ Անհայտ է հուշարձանի ներկայիս վիճակը։
Սկզբնական պատկանելությունը
Դռնավարզ (հետագայում` Կարմիր գյուղ)

Պահպանման միավորի անվանումը
Աղբյուր
Տեղագրական տեղեկանք
Շրջանը (գավառ), համայնքը
Մեծ Հայք, Արցախ աշխարհ, Մուխանք գավառ (հետագայում՝ Վարանդայի մելիքություն)։ 1991-2023 թթ․՝ Արցախի Հանրապետություն, Ասկերանի շրջան, Կարմիր գյուղ։
Հասցե
Արցախի Հանրապետություն, Ասկերանի շրջան, Կարմիր գյուղ։
Տեղագրությունը
Գտնվում է Ասկերանից 18 կմ հարավ-արևելք։
Հեռավորությունը և դիրքը բնակավայրից
Գտնվում է Կարմիր գյուղում՝ Մեծ ճյուր աղբյուրից 120 մետր արևելք։
Տեղանքի բարձրությունը ծովի մակերևույթից
Բարձր է ծովի մակերևույթից 1200 մ։
Ջրագրությունը
Գտնվում է Վարանդա գետի ակունքամերձ հատվածից 4 կմ հյուսիս։
Նկարագրություն
Կուճիր ճյուր1 աղբյուրը կառուցվել է 1916 թվականին՝ Լազր Միքայելյան Բեգլարյանցի նախաձեռնությամբ ու միջոցներով։ Այն ոչ մեծ չափերի կամարակապ շինություն է, որի ներքին պատին՝ կենտրոնից աջ ագուցված խոշոր քարին, շինարարական արձանագրությունն է` Վալատեանց|ին յիշատակ | աղբուրս շինէց | իւր սեպհական | ծախքով դռնավ|արզէցի Լազր Միք|այէլեան Բէկլար|եանց, 1916 ամի։ Աղբյուրն ամբողջությամբ երեսպատված է սրբատաշ կրաքարով, միայն թաղակապ ներքին հատվածում են օգտագործված կիսամշակ քարեր։ Նավի չափերն են՝ 250x60 սմ։ Աղբյուրի ջրամատակարարումը նավի ձախ կողմից է։ Ջրավազանն աղբյուրի կողքին է՝ ջրի ծորակից 2 մ հեռավորության վրա։
Պատմական տեղեկանք
Մշակութային պատկանելությունը, դարաշրջանը, դարը (դարերը)
1916 թ․
Թվագրման հիմնավորում` ըստ վիմագրության
Աղբյուրի ներքին պատի վրա պահպանվել է շինարարական արձանագրությունը։
Պատմական համառոտ տեղեկանք
Հուշարձանի մասին պատմական աղբյուրներում տեղեկություններ կամ տվյալներ չեն պահպանվել։
Նկարագրական-բնութագրական տեղեկանք
Ճարտարապետական մաս՝ ճարտարապետական հորինվածքը
Կամարակապ
Շինանյութը (տեսակը, գույնը)
Կրաքար, կրաշաղախ, սվաղ
Կոնստրուկցիաները (կրող, ծածկի)
Թաղակապ
Իրականացման տեխնիկան (շինանյութի մշակումը, շարվածքի չափը, շարվածքի տիպը, երեսպատումը)
Աղբյուրը կառուցված է կիսամշակ ու սրբատաշ կրաքարով և կրաշաղախով։
Տիպը
Բնակավայրի աղբյուր
Չափերը` բարձրությունը
Պահպանված վիճակում ունի ավելի քան 2 մ բարձրություն։
Պահպանվածությունը`
Միջին
Արժևորումը
Կուճիր ճյուր աղբյուրը գյուղամիջյան աղբյուր էր, որն ուներ նաև տնտեսական և հասարակական կյանքի համար կարևոր նշանակություն։
----------------------------
1Կուճիր ճյուր, Արցախի բարբառով՝ փոքր ջուր, աղբյուր։






Լուսանկարներ
...
.
Ա․Հ․